Στον απόηχο των πρόσφατων καταστροφικών πυρκαγιών που έπληξαν τις ορεινές περιοχές της Λεμεσού, η Ελληνίδα ευρωβουλευτής Αφροδίτη Λατινοπούλου ισχυρίστηκε ότι η Ελλάδα δεν παρείχε καμία βοήθεια με πυροσβεστικά αεροπλάνα, ενώ μόνο το Ισραήλ προσέφερε εναέρια υποστήριξη.
Το CIReN έκανε έλεγχο επαλήθευσης, έναν προς έναν, των ισχυρισμών της και παρουσίαζει το τελικό του πόρισμα.
Ο ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΣ
Η Ελληνίδα Ευρωβουλευτής Αφροδίτη Λατινοπούλου υποστήριξε με ανάρτηση στους λογαριασμούς της στο Facebook και το Instagram στις 26 Ιουλίου 2025 ότι: «Η Ελλάδα έστειλε δύο πυροσβεστικά αεροσκάφη Canadair CL-415 (τα πιο προηγμένα) στην Αλβανία τον Ιούλιο για να βοηθήσει στις πυρκαγιές.
Αντιθέτως, δεν έστειλε κανένα Canadair CL-415 στην Κύπρο, η οποία υπέστη καταστροφικές πυρκαγιές τον Ιούλιο.
Η μόνη χώρα που βοήθησε με εναέρια μέσα στην Κύπρο ήταν το Ισραήλ, με C-130 και έριξε 34 τόνους επιβραδυντικού υλικού.»
Το Κυπριακό Δίκτυο Ερευνητικής Δημοσιογραφίας (CIReN) εξέτασε τους ισχυρισμούς της Λατινοπούλου και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι είναι ψευδείς και παραπλανητικοί.
ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ
Οι πυρκαγιές του Ιουλίου στη Λεμεσό ήταν από τις πιο καταστροφικές στην πρόσφατη ιστορία της Κύπρου. Ξέσπασαν στις 23 Ιουλίου κοντά στο χωριό Μαλλιά, υπό συνθήκες ακραίας ζέστης και ισχυρών ανέμων. Οι πυρκαγιές μαίνονταν για περίπου δύο ημέρες, μέχρι να τεθούν υπό έλεγχο στις 25 Ιουλίου.
Η φωτιά κατέκαψε περίπου 120 τετραγωνικά χιλιόμετρα — έκταση που αντιστοιχεί στο 1,3% της συνολικής εδαφικής επιφάνειας της Κύπρου.
Προκάλεσε τον θάνατο δύο ανθρώπων, κατέστρεψε δεκάδες κατοικίες σε πολλά χωριά και προξένησε σοβαρές ζημιές σε γεωργικές εκτάσεις και οικοσυστήματα.
Ισχυρισμός #1: Η Ελλάδα έστειλε δύο πυροσβεστικά αεροσκάφη Canadair CL-415 τον Ιούλιο για να σβήσουν τις πυρκαγιές στην Αλβανία.
Σύμφωνα με ανάρτηση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας (UCPM) στον επίσημο λογαριασμό του στο Instagram, τα δύο αεροσκάφη Canadair που στάλθηκαν στην Αλβανία αποτελούν μέρος του στόλου που είναι δεσμευμένος στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό, και συγκεκριμένα στην πρωτοβουλία RescEU, η οποία χρηματοδοτείται και συντονίζεται πλήρως από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ελλάδα συμμετείχε ως μέλος μιας ευρύτερης ευρωπαϊκής αποστολής μαζί με άλλα κράτη-μέλη, όπως η Ιταλία. Η επιχείρηση δεν αποτέλεσε εθνική πρωτοβουλία της Ελλάδας, αλλά μέρος της συντονισμένης ανταπόκρισης της Ε.Ε. για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών στην Αλβανία. Τα δύο Canadair είχαν ήδη κινητοποιηθεί και επιχειρούσαν στην Αλβανία μία ημέρα πριν από την εκδήλωση των πυρκαγιών στην Κύπρο.
Πόρισμα: Παραπλανητικός ισχυρισμός
Ισχυρισμός #2:(Αντιθέτως η Ελλάδα) δεν έστειλε κανένα πυροσβεστικό αεροσκάφος Canadair CL-415 στην Κύπρο.
Αυτός ο ισχυρισμός είναι τεχνικά σωστός, καθώς η Ελλάδα δεν έστειλε εναέρια μέσα πυρόσβεσης στην Κύπρο κατά τη διάρκεια των πυρκαγιών του Ιουλίου. Ωστόσο, 26 επίλεκτοι πυροσβέστες από τη Μονάδα Ειδικών Δασικών Επιχειρήσεων — γνωστοί και ως «δασοκομάντος» — στάλθηκαν στην Κύπρο για ενίσχυση. Η αποστολή αυτή έγινε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας (UCPM), και όχι ως μονομερής ενέργεια της ελληνικής κυβέρνησης. Η πληροφορία αυτή επιβεβαιώνεται τόσο από την Πολιτική Προστασία της Ελλάδας, όσο και από τον εκπρόσωπο Τύπου της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Κύπρου, Ανδρέα Κεττή, σε δήλωσή του στο CIReN.
Πόρισμα: Παραπλανητικός ισχυρισμός
Ισχυρισμός #3: Το μόνο κράτος που βοήθησε την Κύπρο με εναέρια μέσα ήταν το Ισραήλ, με αεροσκάφος C-130 που έριξε 34 τόνους επιβραδυντικού υλικού.
Αυτός ο ισχυρισμός είναι ψευδής. Η Κύπρος έλαβε εναέρια υποστήριξη από πέντε διαφορετικές χώρες, όχι μόνο από το Ισραήλ. Συγκεκριμένα:
- Ηνωμένο Βασίλειο (μέσω των Βρετανικών Βάσεων): 2 ελικόπτερα Chinook
- Ιορδανία: 2 ελικόπτερα Black Hawk και 2 αεροσκάφη Air Tractor, τα οποία τέθηκαν στη διάθεση της Κυπριακής Δημοκρατίας ως κύρια μέσα αεροπυρόσβεσης
- Αίγυπτος: 2 ελικόπτερα Chinook
- Λίβανος: 2 ελικόπτερα Bell
- Ισραήλ: 2 αεροσκάφη C-130, τα οποία έριξαν επιβραδυντικό υλικό το βράδυ της Πέμπτης, 24 Ιουλίου, και επέστρεψαν στο Ισραήλ
Οι επιχειρήσεις αυτές πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο διμερών συμφωνιών ή συντονισμένων ανταποκρίσεων κατόπιν αιτήματος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων της Ιορδανίας Petra News Agency, μετέδωσε την αποστολή των ιορδανικών ελικοπτέρων, επικαλούμενο βασιλική εντολή που εξουσιοδοτούσε τη βοήθεια. Η επίσημη ιστοσελίδα του Λιβανικού Στρατού επιβεβαίωσε τη συμμετοχή του Λιβάνου με ελικόπτερα. Το Forces News, επίσημο μέσο ενημέρωσης του Βρετανικού Στρατιωτικού Ραδιοτηλεοπτικού Συστήματος (BFBS), κάλυψε τη συμβολή του Ηνωμένου Βασιλείου μέσω των Βρετανικών Κυρίαρχων Βάσεων στην Κύπρο. Επιπλέον, ο λογαριασμός της Βρετανικής Ύπατης Αρμοστείας στη Λευκωσία στο X (Twitter) ανακοίνωσε δημόσια τη βρετανική συνδρομή. Ο Υπουργός Πετρελαίου και Ορυκτών Πόρων της Αιγύπτου Καρίν Μπατάουι, επιβεβαίωσε επίσης τη συμμετοχή της Αιγύπτου με εναέρια μέσα με δηλώσεις του σε κυπριακά μέσα ενημέρωσης.
Το CIReN επικοινώνησε με τον Εκπρόσωπο Τύπου της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Κύπρου, Ανδρέα Κεττή, ο οποίος επιβεβαίωσε όλες τις παραπάνω επίσημες πληροφορίες.
Σχετικά με την πρόσθετη διεθνή βοήθεια μέσω του μηχανισμού RescEU, η Ισπανία, η Σουηδία και η Σερβία ανταποκρίθηκαν θετικά στο αίτημα της Κύπρου, με ετοιμότητα να διαθέσουν εναέρια μέσα πυρόσβεσης. Παρά τη σχετική ανακοίνωση στην ιστοσελίδα της Γενικής Διεύθυνσης Ευρωπαϊκής Πολιτικής Προστασίας και Ανθρωπιστικής Βοήθειας (ECHO), η οποία ανέφερε ότι δύο Canadair είχαν αποσταλεί από την Ισπανία, σύμφωνα με τον Ανδρέα Κεττή, «οι προσφορές τελικά δεν έγιναν αποδεκτές, επειδή τα μέσα δεν ήταν άμεσα διαθέσιμα». Όπως διευκρίνισε ο ίδιος: «Τα δύο Canadair θα ήταν διαθέσιμα μόνο το Σαββατοκύριακο», δηλαδή μετά τον πλήρη έλεγχο της φωτιάς, που είχε επιτευχθεί από την Παρασκευή.
Πόρισμα: Ψευδής ισχυρισμός
Η Ετυμηγορία
Οι ισχυρισμοί της Αφροδίτης Λατινοπούλου περιέχουν ένα μείγμα παραπλανητικών και ψευδών πληροφοριών. Είναι μεν αληθές ότι η Ελλάδα δεν έστειλε πυροσβεστικά αεροσκάφη στην Κύπρο, ωστόσο ο ισχυρισμός ότι έστειλε δύο Canadair στην Αλβανία είναι παραπλανητικός, καθώς τα συγκεκριμένα αεροσκάφη ενεργοποιήθηκαν μέσω του μηχανισμού RescEU της Ε.Ε., στο πλαίσιο συντονισμένης ευρωπαϊκής αποστολής στην οποία συμμετείχε και η Ιταλία — και όχι ως εθνική πρωτοβουλία της Ελλάδας.
Επιπλέον, η Ευρωβουλευτής παραλείπει εντελώς να αναφέρει ότι η Ελλάδα συνέβαλε στην κυπριακή προσπάθεια με την αποστολή 26 επίλεκτων πυροσβεστών («δασοκομάντος»), μέσω του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας, κατόπιν επίσημου αιτήματος της Κυπριακής Δημοκρατίας προς το Κέντρο Συντονισμού Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών (ERCC).
Πιο σημαντικό ακόμη, ο ισχυρισμός ότι μόνο το Ισραήλ προσέφερε εναέρια υποστήριξη είναι πλήρως αναληθής. Εκτός από το Ισραήλ, τέσσερις ακόμη χώρες — Ηνωμένο Βασίλειο, Ιορδανία, Αίγυπτος και Λίβανος — συνέβαλαν με εναέρια μέσα στην κατάσβεση των πυρκαγιών.
Οι δηλώσεις της Λατινοπούλου είναι παραπλανητικές, καθώς παραλείπουν κρίσιμα στοιχεία και δεν αποτυπώνουν την ευρεία διεθνή κινητοποίηση που ενεργοποιήθηκε για την υποστήριξη της Κύπρου.
Το παρόν πρόγραμμα υποστηρίζεται από το European Media and Information Fund (EMIF). Την αποκλειστική ευθύνη για οποιοδήποτε περιεχόμενο που υποστηρίζεται από το EMIF φέρουν οι συντάκτες του προγράμματος και αυτό ενδέχεται να μην αντανακλά κατ’ ανάγκην τις θέσεις του EMIF και των εταίρων του Ταμείου, του Ιδρύματος Calouste Gulbenkian και του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου.
